១. “ប្រសិនបើកូនដាក់ចិត្តលើវា កូននឹងអាចសម្រេចបានអ្វីគ្រប់យ៉ាង”៖ ឃ្លានេះស្តាប់ទៅដូចជាការលើកទឹកចិត្ត ប៉ុន្តែវាអាចបង្កផលប៉ះពាល់ផ្ទុយមកវិញ។ កុមារអាចជឿថា មានតែពួកគេខំឱ្យខ្លាំងប៉ុណ្ណោះទើបអាចសម្រេចបានជោគជ័យ។ ហើយនៅពេលណាពួកគេជួបភាពបរាជ័យពួកគេនឹងងាយបាក់ចិត្ត ហើយចាប់ផ្ដើមបន្ទោសខ្លួនឯង។ ជំនួសមកវិញ ឪពុកម្តាយគួរបង្ហាញកូនថា ភាពជោគជ័យមានន័យថា “ក្លាហានក្នុងការព្យាយាម” មិនមែន “គ្រប់គោលដៅត្រូវតែឈ្នះ” ទេ។ ការបង្ហាញសេចក្តីអត់ធ្មត់ និងការរៀនពីបទពិសោធន៍ គឺជាគន្លឹះដ៏សំខាន់ក្នុងការលូតលាស់។

២. “កុំអាត្មានិយម”៖ ពាក្យនេះគេប្រើញឹកញាប់ដើម្បីបង្រៀនកុមារឱ្យចេះគោរពអ្នកដទៃ ប៉ុន្តែវាអាចធ្វើឱ្យកុមារមិនយល់ពីតម្លៃនៃការថែរក្សាខ្លួនឯង។ ការដាក់អាទិភាពលើសុខភាពផ្លូវកាយ និងផ្លូវចិត្តរបស់ខ្លួន មិនមែនជារឿងអាក្រក់ទេ។ នេះហៅថា “ភាពអាត្មានិយមដែលមានសុខភាពល្អ”។ កុមារដែលដឹងថាតម្លៃខ្លួនឯងមានសារៈសំខាន់ នឹងមានទំនុកចិត្តខ្លាំង និងអាចសហការជាមួយអ្នកដទៃបានល្អជាងមុន។

៣. “កូនត្រូវគិតតែរឿងវិជ្ជមាន”៖ ឪពុកម្តាយចង់ឱ្យកូនគិតវិជ្ជមាន ប៉ុន្តែការបង្ខំឱ្យ “គិតវិជ្ជមានគ្រប់ពេល” អាចធ្វើឱ្យកុមារមានអារម្មណ៍ខ្មាស់អៀនក្នុងការបង្ហាញអារម្មណ៍ដូចជា ភាពភ័យខ្លាច ឬអារម្មណ៍ដែលសោកសៅ។ ពួកគេអាចយល់ឃើញថាការបង្ហាញអារម្មណ៍បែបនេះមិនមែនជារឿងល្អទេ ហើយចាប់ផ្ដើមលាក់ទុកវានៅក្នុងចិត្តតែម្នាក់ឯង។  ជំនួសវិញ ឪពុកម្តាយគួរអនុញ្ញាតឱ្យកូនដឹងថា “វាមិនអីទេក្នុងការបង្ហាញអារម្មណ៍ទាំងនេះចេញមកក្រៅ”។ ជីវិតរបស់មនុស្សយើងគឺប្រៀបដូចជាពេលវេលាវិលចុះវិលឡើងមានពេលភ្លឺ ហើយក៏មានពេលងងឹតដែរ។ ការទទួលស្គាល់អារម្មណ៍ខ្លួនឯងនឹងជួយបណ្តុះសមត្ថភាពផ្លូវអារម្មណ៍ និងភាពធន់របស់កូន។ 

៤. “កូនអាចធ្វើវាដោយខ្លួនឯងបាន”៖ ឃ្លានេះលើកទឹកចិត្តឱ្យកូនមានឯករាជ្យភាព ប៉ុន្តែប្រសិនបើប្រើមិនត្រឹមត្រូវ វាអាចធ្វើឱ្យកុមារគិតថា ការសុំជំនួយគឺជាសញ្ញានៃភាពទន់ខ្សោយ។ ជំនួសវិញ ឪពុកម្តាយគួរបង្រៀនកូនថា ឯករាជ្យភាព និងការសុំជំនួយអាចមានរួមគ្នាបាន។ 

៥. “កូនធំហើយ កុំយំ”៖ សង្គមមួយចំនួនជឿថា ការយំជាសញ្ញានៃភាពទន់ខ្សោយ។ តែជាក់ស្ដែង ការយំជាវិធីធម្មជាតិនៃការបញ្ចេញអារម្មណ៍ និងការស្ដារសមតុល្យផ្លូវចិត្ត។ ពេលឪពុកម្តាយហាមកូនមិនឱ្យយំ គឺមានន័យថាពួកគេឱ្យលាក់អារម្មណ៍ខ្លួនឯង។ ជំនួសវិញ អ្នកគួរប្រាប់កូនថា “យំបាន មិនអីទេ” ហើយជួយពួកគេឱ្យយល់ថា អារម្មណ៍គ្រប់ប្រភេទសុទ្ធតែសមរម្យ ដែលពួកគេត្រូវតែទទួលស្គាល់វាហើយហ៊ានបញ្ចេញវាមកនៅពេលដែលពួកគេចង់បញ្ចេញ។

៦. “ភាពស្មោះត្រង់តែងតែជាជម្រើសល្អបំផុត”៖ ភាពស្មោះត្រង់គឺជាតម្លៃដ៏សំខាន់ ប៉ុន្តែមិនមានន័យថា ត្រូវនិយាយត្រង់គ្រប់ស្ថានភាពទាំងអស់ទេ។ ពេលខ្លះ ការនិយាយកុហកចំពោះរឿងតូចៗ គឺដើម្បីការពារអារម្មណ៍អ្នកដទៃ អាចជាវិធីបង្ហាញមេត្តា។ ឧទាហរណ៍៖ បើអ្នកមិនចូលចិត្តម្ហូបរបស់នរណាម្នាក់ អ្នកមិនគួរនិយាយថា វាមិនឆ្ងាញ់បែបត្រង់ៗទេ ព្រោះអាចធ្វើឱ្យប៉ះពាល់ដល់អារម្មណ៍អ្នកដទៃដោយមិនដឹងខ្លួន។ ក្នុងនាមជាឪពុកម្ដាយគួរបង្រៀនកូនឱ្យយល់ពីភាពខុសគ្នារវាង “ភាពស្មោះត្រង់” និង “ការយកចិត្តទុកដាក់” នេះជាវិធីបណ្តុះភាពចេះគិត និងយល់ចិត្តអ្នកដទៃ៕

អត្ថបទដោយ៖ សារួ